نتیجه مذاکرات وین چه خواهد بود؟ – خبری نیست


اگر اختلافات ایران و آمریکا حل شود، روس ها نمی توانند به توافق برسند. با این حال، این خطر وجود دارد که در صورت تشدید سطح تنش بین ایالات متحده و روسیه، به ویژه در شرایط کنونی جنگ اوکراین، این تنش ها به مذاکرات وین و معادله بریکس نیز سرایت کند و عملاً عوارض مهم جدیدی را بر آن تحمیل کند. معادله.

به گزارش خبرآنلاین، در اوج «جنگ اوکراین»، این بحران بین المللی تأثیرات زیادی بر سایر حوزه ها از جمله اقتصاد و سیاست بین الملل گذاشت. در این راستا، تعداد زیادی از ناظران و تحلیلگران حوزه سیاست خارجی و روابط بین‌الملل بر این باورند که غرب و شرق جهان بار دیگر وارد دوره تنش و درگیری خواهند شد که در دوران جنگ سرد شاهد آن بودیم. در این راستا یکی از موضوعاتی که به ویژه تحت تاثیر جنگ اوکراین قرار گرفته، موضوع مذاکرات هسته ای وین و تلاش برای احیای توافق برجام است.

در این زمینه، روس‌ها به‌عنوان یکی از طرف‌های برجام، اندکی پس از آغاز جنگ اوکراین (و اعمال تحریم‌های جدید غرب علیه آن‌ها)، درخواست جدیدی کردند و خواستار تضمین کتبی از آمریکا شدند. اگر برجام احیا می شد، همکاری آنها با ایران در زمینه های اقتصادی و فنی انرژی هسته ای مشمول تحریم های غرب نمی شد. در ابتدا برخی این درخواست را ورود به معادله برگام در سیل تنش های دیپلماتیک روسیه و غرب و به عبارتی ادامه بحران اوکراین در معادله مذاکرات هسته ای وین تفسیر کردند. تعبیری که البته حسین امیرعبداللهیان در سفر اخیر خود به مسکو رد کرد و تاکید کرد طرف روسی به هیچ وجه در مسیر یک معامله خوب قرار ندارد (و مانع آن نخواهد شد). در همین راستا و در گفت و گو با «امیرعلی ابوالفتح» کارشناس سیاست خارجی و روابط بین الملل، به تحلیل تاثیرات جنگ اوکراین بر مذاکرات هسته ای وین و احتمال دستیابی به توافق در روزهای آینده بپردازیم. مثل سرنوشت روابط ایران و آمریکا. روابط ایران با غرب در پرتو جنگ و معادله برجام. مشروح گفتگو با شاهزاده علی ابوالفتح را در ادامه بخوانید.

* همانطور که می دانید مدتی است که جهان با بحران جنگ اوکراین مواجه است. این بحران به نوبه خود اثرات جانبی قابل توجهی بر عرصه های مختلف تجارت و اقتصاد بین المللی و همچنین دیپلماسی داشت. گویی حتی برخی از بازگشت جهان دوقطبی با توجه به جنگ اوکراین صحبت می کنند. ارزیابی شما از تاثیر این جنگ بر معادله مذاکرات وین و روند احیای پرگام چیست؟

به نظر من پاسخ سوال شما به خصوص در شرایط فعلی شفافتر شده است. در آغاز تهاجم نظامی روسیه به اوکراین، این سوال مطرح شد که جنگ در اوکراین بر معادله مذاکرات وین تأثیرگذار است. در این راستا دیدیم که اندکی بعد دولت روسیه (از طریق وزیر امور خارجه خود) اعلام کرد که خواهان تضمین غرب در قالب توافق جدید هسته ای ایران است و در ابتدا سرگئی لاوروف وزیر امور خارجه روسیه چنین نکرد. موضع کشور وی در این زمینه روشن است و این تردیدها را در مورد تمایل روس ها برای در اختیار گرفتن کل شورای امنیت سازمان ملل و مذاکرات وین برای حل مشکلات آنها در مورد تحریم های ناشی از جنگ اوکراین ایجاد می کند.

اما با گذشت زمان توضیحات نشان داد که روس ها فقط نگران همکاری خود با ایران هستند (در برجام، روسیه نیز مسئولیت هایی دارد؛ مثلاً ایران در ازای این روس ها مازاد اورانیوم را به روسیه می فرستد. دادن اورانیوم طبیعی به ایران. یا کیک زرد که البته به طور طبیعی قبل از خروج آمریکا از برجام در سال ۲۰۱۸ انجام شد. اکنون مشخص است که روسیه علاقه خاصی به این بخش دارد.

در واقع آنها استدلال می کردند که همکاری فنی و صنعتی آنها با ایران نباید مشمول تحریم شود. آمریکایی ها نیز به نوبه خود اعلام کردند که این موضوع مشمول تحریم نخواهد شد و اساسا این نگرانی برطرف شد. بنابراین، اثربخشی معادله وین از جنگ اوکراین به طور قابل توجهی کاهش یافته است (حداقل تا زمانی که مصاحبه فعلی در حال انجام است). در این زمینه اگر اختلافات ایران و آمریکا حل شود مانع از توافق روس ها نخواهد شد. با این حال، این خطر وجود دارد که در صورت تشدید تنش ها بین ایالات متحده و روسیه، به ویژه در شرایط کنونی جنگ اوکراین، این تنش ها می تواند به مذاکرات وین و معادله بریکس نیز سرایت کند و عملاً پیچیدگی های مهم جدیدی را بر این معادله تحمیل کند. . اما در شرایط کنونی تا حدودی این نگرانی برطرف شده و روس ها نیز منتظرند تا رویکرد آمریکا را در چارچوب مذاکرات وین ببینند. اگر رویکرد آنها (آمریکایی) سازنده باشد و تا حدودی خواسته های طرف ایرانی را در چارچوب یک توافق جدید لحاظ کند، مانع از توافق روس ها در وین نخواهد شد.

* در واقع شانس دستیابی به توافق هسته ای و موفقیت تلاش ها در قالب مذاکرات وین را بیشتر از احتمال شکست تلاش ها در این زمینه می دانید؟

ببینید اگر ۹۹.۹ درصد احتمال توافق وجود داشته باشد، یک دهم درصد، اگر نباشد، احتمالاً توافقی وجود ندارد یا مدتی طول می کشد تا به توافق برسد. الان که صحبت می کنیم، امکان توافق بیش از ۱۰ روز قبل وجود دارد، اما این به معنای نهایی بودن توافق نیست. ضرب المثلی در این زمینه وجود دارد که می گوید: «تا زمانی که همه چیز توافق نشود، توافقی حاصل نمی شود». “

در شرایط فعلی حتی اگر در متن توافقنامه جدید به اندازه نیم بند مشکلی وجود داشته باشد، بدون شک این موضوع مانع از توافق خواهد شد. حسین امیرعبداللهیان در این خصوص می گوید از هر چهار دعوای محلی دو مورد حل شده است. وی البته به موارد مطرح شده اشاره ای نکرد. در همین رابطه به عنوان مثال گفته می شود رایزنی هایی برای حذف نام سپاه پاسداران از لیست سازمان های تروریستی و تحریم های آمریکا در حال انجام است. به طور کلی، مشکلات باقی مانده ممکن است در دو یا سه روز آینده حل شود یا این روند ممکن است تا دو یا سه ماه طول بکشد. روند مذاکرات آینده بدون شک بسیار دقیق، مفصل و البته زمان بر است.

با توجه به آنچه گفته شد بویژه سیر تحولات در قالب معادله برجام و به ویژه اثرات جانبی جنگ اوکراین، آیا بودجه را در بحث روابط ایران و آمریکا در آینده پر تنش می بینید یا پرتنش. ?

پاسخ من به سوال شما این است که هر چه از توافق برجام دورتر شویم، روابط تهران و واشنگتن تنش بیشتری خواهد داشت. یکی از پایه های اصلی مناقشه ایران و آمریکا، موضوع هسته ای است که البته آمریکایی ها علاوه بر موضوع هسته ای، مسائل دیگری را نیز مطرح می کنند (مثل حقوق بشر، قدرت موشکی یا وجود سرزمین های ایران). ). این در حالی است که اگر موضوع هسته ای ایران و آمریکا حل شود، می توان گفت که دو طرف به جای افزایش تنش، به سمت مدیریت تنش پیش می روند.

از این نظر فکر می کنم فعلا باید منتظر ماند و دید و ببینیم چه اتفاقی برای برگام می افتد. اگر توافقی حاصل شود و ایران و آمریکا تعهدات خود را از سر بگیرند، فضای عمومی روابط تهران و واشنگتن به طور کلی آرام می شود و حتی ممکن است به تنش بین ایران و برخی بازیگران منطقه مانند عربستان سعودی منجر شود. منجر به سم زدایی و آرامش بیشتر می شود.

در عین حال، در صورت بهبود روابط ایران با بازیگران سایر مناطق مانند کشورهای عربی، از فعالیت های فشاری آمریکا علیه ایران به میزان قابل توجهی کاسته می شود و در مجموع این امر منجر به فضای بهتر و آرام تری می شود. او هست. اما از سوی دیگر اگر برجام وضعیت بهتری پیدا نکند، به احتمال زیاد شاهد تشدید تنش ها بین ایران و آمریکا و در نتیجه سرایت این تنش ها و بحران ها به مناطق مختلف دیگر خواهیم بود.

*برخی ناظران و تحلیلگران معتقدند که در بحبوحه جنگ اوکراین، ایران باید از فرصت های ایجاد شده در اثر تحریم های غرب علیه روسیه نهایت استفاده را ببرد و به طور جدی به دنبال منافع خود به ویژه در جایگزینی حضور روسیه در بازارهای انرژی باشد. اما منتقدان معتقدند که این رویکرد عمدتاً منافع کوتاه مدت ایران را تضمین می کند و با توجه به اختلافات ریشه ای ایران و آمریکا، بهتر است ایران در چارچوب اتحاد استراتژیک خود با چین و روسیه باقی بماند. ابعاد مزایای بلند مدت آن. ارزیابی شما از این نظرات چیست؟

طبیعی است که هر کشوری منافع خود را داشته باشد و برای رسیدن به آن تلاش کند. در همه دوره ها همین معادله برقرار بود. البته اخیراً نهادهای رسمی مانند رهبر معظم انقلاب اسلامی یا وزیر امور خارجه که خواستار پایان جنگ اوکراین و حل و فصل دیپلماتیک (جنگ اوکراین) شدند، لزوماً در راستای اقدامات روسیه نبوده اند. و مطالبات این در حالی است که مواضع اینها به عنوان مواضع رسمی دولت تعبیر می شود و در این میان مسائل رسانه ای یا نظرات برخی دیگر موضع رسمی کشور محسوب نمی شود.

بنابراین، اکنون می بینیم که موضع ایران در قالب جنگ اوکراین، سیاست خاص خود را دارد، گویی اکنون روابط خود را با اوکراین و حتی اخیراً وزیر امور خارجه (دیمیتری کولبا) حفظ کرده ایم. قبل از سفر حسین امیرعبداللهیان به مسکو، مسکو از او خواست تا به کرملین پیام بدهد که باید هر چه زودتر جنگ را متوقف کند.

از سوی دیگر ما همچنان با روسیه روابط داریم و در این زمینه تنها کشوری نیستیم که چنین اقدامی را اتخاذ کرده ایم. در همین راستا شاهد سفر برخی مقامات عرب و حتی «عمران خان» نخست وزیر پاکستان به روسیه در روزهای آغازین جنگ اوکراین بودیم. بنابراین اساساً این پیشنهاد که ما اکنون باید مأموریت خود را مشخص کنیم و بگوییم باید با آمریکا یا روسیه باشیم، چندان درست نیست. ما جنگ را محکوم می کنیم، از تلاش ها برای پایان دادن به این بحران و جنگ حمایت می کنیم و از سوی دیگر با روسیه روابط داریم و در عین حال تلاش می کنیم تا حد امکان منافع خود را در بازار انرژی ارتقا دهیم. حال در حالی که برخی می گویند ایران باید از شرایط کنونی جنگ اوکراین بهره ببرد و وارد بازارهای انرژی شود، اساساً گزاره ای است که تمامیت و تحقق آن صرفاً به اراده ایران بستگی ندارد.

ما تحت تحریم هستیم و باید بدانیم که اگر می‌خواهیم نفت و گاز خود را صادر کنیم، اساساً خارج از دور زدن تحریم‌ها نمی‌توانیم این کار را انجام دهیم. وقتی تحریم می‌شویم و کسی نفت و گاز ما را نمی‌خرد، مثلاً در اروپا و آمریکا، بحث استفاده از فرصت و حضور فعال در بازارهای انرژی بی‌معنی می‌شود. در مجموع ما طرفدار ایفای نقش بیشتر در بازار انرژی هستیم و در این زمینه نگاه عملی داریم، اما همانطور که گفتم از آنجایی که کشور ما تحریم است، اساساً این است که تا کجا می توانیم به آن برسیم. هدف. خارج از معادله دور زدن تحریم ها، به نظر من شانس موفقیت زیاد نیست.